KINH DUY MA CẬT

DUY MA CẬT nói với Xá Lợi Phất rằng : “Kẻ cầu pháp chẳng màng thân mạng, huống là sàng tọa”.

“Kẻ cầu pháp chẳng cầu : sắc, thọ, tưởng, hành, thức ; chẳng cầu lục căn; lục trần; luc thức; chẳng cầu tam giới (Dục, Sắc, Vô Sắc)”.

“Xá Lợi Phất ! Kẻ cầu pháp chẳng chấp trước cầu Phật, chẳng chấp trước cầu Pháp, chẳng chấp trước cầu Tăng”.

“Kẻ cầu pháp chẳng cầu thấy khổ, chẳng cầu đoạn dứt tập khí phiền não, chẳng cầu chứng quả tu đạo. Tại sao ?

- Pháp chẳng hý luận, nếu nói : Ta phải thấy khổ, dứt tập khí, chứng diệt, tu đạo, thế là hý luận, chẳng phải cầu pháp”.

“Xá Lơi Phất ! Pháp gọi là Tịch diệt, nếu hành theo sanh diệt là cầu sanh diệt, chẳng phải cầu pháp”.

- Pháp gọi là không nhiễm, nếu nhiễm nơi pháp cho đến Niết Bàn, thế là nhiễm trước, chẳng phải cầu pháp.

- Pháp chẳng có chỗ hành, nếu hành nơi pháp, thế là chỗ hành, chẳng phải cầu pháp.

- Pháp chẳng thủ xả, nếu thủ xả pháp thế là thủ xả chẳng phải cầu pháp.

- Pháp chẳng xứ sở, nếu chấp trước xứ sở, thế là chấp trước xứ sở, chẳng phải cầu pháp.

- Pháp gọi vô tướng, nếu theo tướng để biết, thế là cầu tướng chẳng phải cầu pháp.

- Pháp chẳng thể trụ, nếu trụ nơi pháp thế là trụ pháp, chẳng phải cầu pháp.

- Pháp chẳng thể kiến, văn, giác, tri, nếu hành theo kiến, văn, giác, tri, thế là kiến, văn, giác, tri, chẳng phải cầu pháp.

- Pháp gọi vô vi, nếu hành hữu vi, thế là cầu hữu vi, chẳng phải cầu pháp.

Cho nên Xá Lợi Phất, nếu là kẻ cầu pháp thì đối với tất cả pháp : “ƯNG VÔ SỞ CẦU”.

PHẨM THỨ BẢY

           QUÁN CHÚNG SANH 

Văn Thù hỏi Duy Ma Cật rằng : “Bố Tát quán chúng sanh phải như thế nào ?”

Duy Ma cật đáp : “Giống như nhà ảo thuật thấy người huyễn hóa của mình làm ra. Bồ Tát quán chúng sanh cũng như thế”.

Văn Thù hỏi : “Nếu Bồ Tát quán như thế làm sao làm hạnh Từ ?”

Duy Ma Cật đáp : “Bồ Tát quán như thế rồi tự nghĩ :ta phải vì chúng sanh thuyết pháp này, như vậy tức là hạnh Từ chân thật :

- Làm hạnh Từ tịch diệt, vì vô sở sanh.

- Làm hạnh Từ bất nhiệt (không nóng), vì không phiền não.

- Làm hạnh Từ bình đẳng, vì tam thế đều bình đẳng.

- Làm hạnh Từ vô tranh, vì không chỗ khởi.

- Làm hạnh Từ bất nhị, vì trong ngoài chẳng hợp.

- Làm hạnh Từ bất hoại, vì cứu cánh tận (hết).

- Làm hạnh Từ kiên cố, vì tâm chẳng hoại.

- Làm hạnh Từ thanh tịnh, vì pháp tánh thanh tịnh.

- Làm hạnh Từ vô biên, vì như hư không.

- Làm hạnh Từ A La Hán, vì phá được kiết tặc (giặc phiền não).

- Làm hạnh Từ bồ tát, vì khiến chúng sanh được an vui.

- Làm hạnh Từ như lai, vì được như thật tướng.

- Làm hạnh Từ của Phật, vì giác ngộ chúng sanh.

- Làm hạnh Từ tự nhiên, vì chẳng nhơn mà được.

- Làm hạnh Từ bồ đề, vì bình đẳng một vị (mùi vị).

- Làm hạnh Từ vô đẳng (không gì bằng) vì đoạn tất cả ái.

- Làm hạnh Từ đại bi, vì dẫn dắt theo đại thừa.

- Làm hạnh Từ vô yểm (không chán), vì quán KHÔNG, VÔ, NGÃ.

- Làm hạnh Từ pháp thí, vì thương mến chẳng thiếu sót.

- Làm hạnh Từ trì giới, vì giáo hoá kẻ phá giới.

- Làm hạnh Từ nhẫn nhục, vì hộ giúp cho người.

- Làm hạnh Từ tinh tấn, vì gánh vác chúng sanh.

- Làm hạnh Từ thiền định, vì chẳng thọ thiền vị.

- Làm hạnh Từ trí huệ, vì chẳng có lúc bất tri.

- Làm hạnh Từ phương tiện, vì thị hiện tất cả

- Làm hạnh Từ vô ẩn, vì tâm ngay thẳng thanh tịnh.

- Làm hạnh Từ thâm tâm, vì chẳng có hạnh phức tạp

- Làm hạnh Từ vô cuống (không nói dối) vì chân thật bất hư.

- Làm hạnh Từ an lạc, vì được sự vui của Phật.

- Hạnh Từ của Bồ Tát là như thế !

Văn Thù lại hỏi : “Thế nào là BI ?”

Đáp rằng : “Công đức của Bồ Tát làm là chung cho tất cả chúng sanh”.

Hỏi :- “Thế nào là HỶ ?”

Đáp :- “Thấy chúng sanh được lợi ích thì lòng sanh hoan hỷ”.

Hỏi :-“Thế nào là XẢ ?”

Đáp :-“Làm việc phước đức mà không có sự hy vọng (Vô sở đắc)”.

Văn Thù hỏi thêm : Đối với sanh tử có sợ, Bồ Tát phải dựa vào đâu ?

Đáp :- Phải dựa theo sức công đức của Như Lai.

Hỏi :- Muốn dựa theo công đức của Như Lai phải trụ nơi nào ?

Đáp : - Phải trụ nơi độ thoát tất cả chúng sanh.

Hỏi : - Muốn độ chúng sanh phải trừ cái gì ?

Đáp : - Phải trừ phiền não cho họ.

Hỏi : - Muốn trừ phiền não phải làm thế nào?

Đáp : - Phải hành nơi chánh niệm.    

Hỏi : - Thế nào là hành nơi chánh niệm ?

Đáp : - Phải hành bất sanh bất diệt.

Hỏi : - Pháp nào bất sanh, pháp nào bất diệt ?

Đáp : - Bất thiện chẳng sanh, thiện pháp chẳng diệt.

Hỏi : - Thiện, bất thiện lấy gì làm gốc ?

Đáp : - Lấy thân làm gốc.

Hỏi : - Thân lấy gì làm gốc ?

Đáp : - Lấy tham dục làm gốc.

Hỏi : - Tham dục lấy gì làm gốc ?

Đáp : - Lấy hư vọng phân biệt làm gốc.

Hỏi : - Hư vọng phân biệt lấy gì làm gốc ?

Đáp : - Lấy điên đảo tưởng (tư tưởng chấp thật) làm gốc.

Hỏi : - Điên đảo tưởng lấy gì làm gốc ?

Đáp : - Lấy vô trụ làm gốc.

Hỏi : - Vô trụ lấy gì làm gốc ?

Đáp : - Vô trụ chẳng có gốc.

Nói đến đây Duy Ma Cật liền nhấn mạnh rằng :

            - Văn Thù ! Từ gốc vô trụ, lập tất cả pháp. (Như thế mới là thật Vô sở trụ vậy).